Bijzondere trainingen

Stress-sensitief werken in de jeugdbescherming

De uitdaging

Gezinnen in de jeugdbescherming kampen vaak met chronische stress: financiële problemen, psychische klachten, pedagogische onmacht, verslaving of een combinatie hiervan. Deze stress belemmert het denk- en doenvermogen, vergroot onveiligheid en maakt verandering moeilijk. Professionals staan voor de taak gezinnen te ondersteunen – zonder nòg meer stress toe te voegen.

Wat is Sturen op Zelfsturing?

Sturen op Zelfsturing (SoZ) vanuit de menselijke maat is een stress-sensitieve gespreksmethodiek. De professional herkent stress-signalen en speelt hier gericht op in, met als doel gezinnen te versterken in hun eigen kracht en probleemoplossend vermogen.

De aanpak combineert inzichten uit de psychologie en gedragswetenschap met motiverende en oplossingsgerichte gesprekstechnieken. Daarbij staat steeds centraal: hoe bedienen we in deze situatie de menselijke behoeften aan autonomie, betrokkenheid en competentie (ABC)?

Kernprincipes:

• Het gezin/familiesysteem staat centraal.
• Sterke punten en mogelijkheden worden bewust benut.
• Samenwerking tussen gezin, netwerk en professional wordt versterkt.
• De regie blijft zoveel mogelijk bij het gezin.

De menselijke maat in praktijk

De menselijke maat is méér dan een empathische houding en vraagt inzet op meerdere niveaus:

• Professional – werkt oordeelvrij, empathisch en gidsend. Laat regie waar mogelijk bij het gezin en gebruikt technieken als motiverende gespreksvoering, schaaltechniek en oplossingsgericht werken.
• Manager – creëert ruimte, vertrouwen en ondersteuning zodat professionals methodisch en stress-sensitief kunnen werken.
• Organisatie – borgt continuïteit, samenwerking en psychologische veiligheid. Voorkomt dat hulpverlening zelf een bron van stress wordt.
• Beleid & maatschappij – ondersteunt met realistische kaders, middelen en erkenning van de complexiteit van de jeugdbescherming.

Werkwijze

De methodiek doorloopt een proces in vier stappen:

1. Verkennen – situatie en doelen samen met het gezin in kaart brengen.
2. Versterken – sterke punten benoemen en benutten om doelen te bereiken.
3. Oplossingsgericht werken – zoeken naar haalbare manieren om obstakels te overwinnen.
4. Evalueren – regelmatig samen reflecteren en doelen bijstellen.

Bouwstenen van Sturen op Zelfsturing

• Leefwereld centraal – de behoeften van het gezin staan voorop, systemen passen zich aan.
• Gidsende beroepshouding – oordeelvrij, gelijkwaardig, bekrachtigend.
• Passend gespreksdoel – afgestemd op wat het gezin op dat moment kan en wil.
• Effectieve gesprekstechnieken – motiverende en oplossingsgerichte technieken, reflectief luisteren, schaaltechniek.
• Praktische tools – zoals praatplaten, methodiekkaarten en richtlijnen voor stress-sensitief schrijven.

Resultaten

• Gezinnen ervaren meer zelfvertrouwen en grip op hun situatie.
• Duurzame verandering: gezinnen nemen zelf regie.
• Verbeterde samenwerking binnen gezin en netwerk.
• Professionals werken consistenter en effectiever.
• Professionals ervaren meer werkplezier, minder overbelasting.
• Positievere beeldvorming van de jeugdbescherming.

👉  Met Sturen op Zelfsturing vanuit de menselijke maat doorbreek je negatieve spiralen, vergroot je de kracht van gezinnen én versterk je de professional.

PDF

Stress-sensitief werken in justitiële inrichtingen

Werken binnen justitiële inrichtingen betekent omgaan met mensen in complexe situaties: agressie, wantrouwen, trauma en psychische problemen. Dat vraagt meer dan handhaven alleen – het vraagt om verbinden, motiveren en beïnvloeden op een manier die recht doet aan de menselijke maat.

Zelfsturing als kompas
Sturen op Zelfsturing (SoZ) helpt medewerkers om vanuit empathie en duidelijkheid gedragsverandering bij gedetineerden te bevorderen. De methodiek houdt rekening met stress, systeemdruk en de psychologische impact van detentie.

Waarom nodig?
Gedetineerden kampen vaak met trauma, schulden, laaggeletterdheid of psychische kwetsbaarheden. Detentie zelf vergroot stress en machteloosheid, waardoor veranderen moeilijker wordt. Medewerkers kunnen pas écht bijdragen aan veiligheid en re-integratie als er verbinding is én gestuurd wordt op eigen regie.

Wat is Sturen op Zelfsturing?

Een stress-sensitieve gespreksmethodiek die:

• probleemoplossend vermogen en motivatie van gedetineerden versterkt;
• escalaties voorkomt via communicatie vanuit gelijkwaardigheid;
• professionals ondersteunt om kalm, duidelijk en empathisch op te treden;
• duurzame gedragsverandering bevordert binnen de kaders van detentie.

De uitdaging
Veel gedetineerden zijn (nog) niet gemotiveerd om te veranderen, maar moeten zich wel aan regels houden. SoZ leert medewerkers weerstand herkennen, empathisch blijven én tegelijk richting geven.

De menselijke maat in context
De menselijke maat betekent oog voor de persoon áchter het gedrag. Binnen een systeem van controle vraagt dat om balans tussen begrenzen en begeleiden:

• Medewerker: professioneel, stress-sensitief en motiverend aanwezig.
• Teamleider: stimuleert reflectie, intervisie en een gezamenlijke visie.
• Organisatie: creëert ruimte, ondersteuning en heldere procedures.

Resultaten

• Meer rust en veiligheid doordat gedetineerden zich gehoord voelen.
• Medewerkers hebben meer invloed op motivatie en gedragsverandering.
• Gesprekken verlopen constructiever, ook bij weerstand.
• Minder escalaties en overbelasting.
• Betere werkrelaties door ‘warme zakelijkheid’.

In de praktijk
SoZ is een proces van:
1. Verkennen – Wat speelt er? Wat zijn realistische doelen?
2. Versterken – Welke kwaliteiten en mogelijkheden zijn aanwezig?
3. Oplossingsgericht werken – Obstakels omzetten in actie.
4. Evalueren – Wat werkt en wat vraagt bijstelling?

Bouwstenen

• Leefwereld van de gedetineerde centraal.
• Gidsende beroepshouding: oordeelvrij, empathisch en doelgericht.
• Realistische, haalbare gespreksdoelen.
• Effectieve technieken zoals reflectief luisteren, activerende vragen en oplossingsgerichte werkvormen.

PDF

Perspectief op werk en participatie

Wat is SKILLS®?

SKILLS® is een bewezen, wetenschappelijk onderbouwde groepsinterventie, gebaseerd op het internationale JOBS-programma en door TNO meer dan 15 jaar onderzocht en doorontwikkeld voor de Nederlandse praktijk.

De training versterkt het zelfsturend en probleemoplossend vermogen van deelnemers en helpt hen om concrete stappen te zetten richting werk, scholing of participatie.

Voor wie?

Voor inwoners met een (langdurige) afstand tot werk of participatie én voor professionals die hen begeleiden.
SKILLS is geschikt wanneer motivatie, regie en volhouden onder druk staan.

Wat levert SKILLS op?

Na afloop beschikken deelnemers over:

• een concreet persoonlijk stappenplan richting werk, scholing of participatie
• meer zelfvertrouwen, regie en volharding bij tegenslag
• praktische vaardigheden zoals doelgericht werken, keuzes maken en communiceren
• sociale steun vanuit de groep, tijdens én na de training

Resultaat: meer beweging, minder passiviteit en grotere kans op duurzame participatie.

Werkwijze

SKILLS is een actieve gedragsinterventie in groepsverband. De aanpak combineert:

• actief leren en oefenen in realistische situaties
• vooruitdenken over obstakels en terugval
• gestructureerde probleemoplossing
• sociale steun en commitment in de groep

Geen ‘softe’ aanpak, maar doelgericht werken met oog voor de realiteit van deelnemers.

Praktisch

• 5 dagdelen
• Groep van 8–12 deelnemers
• Begeleiding door 2 gecertificeerde SKILLS-trainers

👉 Bekijk op de website de korte introductievideo over de JOBS®-methodiek.

SKILLS-varianten

• JOBS® – langdurig werklozen
• WorkSkills® – jongeren en voortijdig schoolverlaters
• LifeSkills® – mensen met een arbeidsbeperking
• CareerSkills® – werknemers met beperkte arbeidsmarktkansen
• Train-de-Trainer – borging van interne uitvoeringskracht

PDF

Samen werken aan energie, inzetbaarheid en minder verzuim

Voor wie?

Voor teams en managementteams die samen concrete stappen willen zetten op het gebied van verzuim, vitaliteit en inzetbaarheid.

Wat levert het op?

Na deze sessie:

• Heeft het team één of twee duidelijke doelen gekozen.
• Ligt er een gedragen Team Plan van Aanpak met haalbare afspraken.
• Zijn mogelijke obstakels besproken en oplossingen bedacht.
• Voelen teamleden zich verantwoordelijk voor het behalen van de doelen.
• Wordt de voortgang geborgd tijdens een terugkombijeenkomst.

Werkwijze

Vooraf inventariseert de trainer wat er (onderwater) speelt in het team. Tijdens de sessie werken deelnemers actief en toekomstgericht aan een plan dat aansluit bij hun eigen wensen en praktijk. Met inspirerende werkvormen en concrete opdrachten zorgen we dat iedereen meedoet en zich eigenaar voelt van de gekozen doelen.

Programma (voorbeeld)

• Aftrap door teammanager
• Uitdagende samenwerkingsopdracht
• Stellingen en opdrachten over teamkracht en -doelen
• Opstellen Team Plan van Aanpak
• Afsluiting & evaluatie

Het definitieve programma stemmen we af op de wensen van opdrachtgever en team.

Borging en nazorg

Na circa twee maanden volgt een korte borgingssessie waarin we bekijken wat het plan heeft opgeleverd, wat nog aandacht vraagt en welke vervolgstappen nodig zijn. Zo blijft het plan actueel én haalbaar.

Tijdsinvestering

• Groepssessie van 1 dag
• Borgingssessie van 2 uur

PDF

Compact, praktijkgericht en direct toepasbaar

Financiële stress: een verborgen oorzaak van verzuim

Veel organisaties investeren in vitaliteit, werkplezier en duurzame inzetbaarheid. Toch blijft één belangrijke oorzaak van stress en verzuim vaak buiten beeld: geldzorgen.

Onderzoek laat zien dat medewerkers met financiële problemen vaker last hebben van stress, concentratieproblemen, vermoeidheid, uitval en verminderde productiviteit. Tegelijkertijd vinden leidinggevenden en HR-professionals het vaak lastig om signalen van geldstress te herkennen en bespreekbaar te maken.

In deze interactieve kennismakingsworkshop ontdekken deelnemers hoe financiële stress doorwerkt op gedrag, functioneren en verzuim, én welke rol leidinggevenden en HR kunnen spelen bij vroegsignalering en ondersteuning.

Voor wie?

Voor:

• HR-managers en HR-adviseurs
• Teamleiders en leidinggevenden
• Verzuimcoördinatoren
• Managers Duurzame Inzetbaarheid
• MT-leden binnen zorg-, welzijns- en andere arbeidsintensieve organisaties

Wat levert het op?

Na afloop:

• Begrijp je de impact van financiële stress op functioneren en verzuim.
• Herken je vroege signalen van geldstress bij medewerkers.
• Weet je waarom medewerkers geldproblemen vaak verborgen houden.
• Krijg je inzicht in de rol van leidinggevenden en HR bij preventie.
• Ben je op de hoogte van praktische mogelijkheden om medewerkers tijdig naar passende ondersteuning te begeleiden.
• Heb je inspiratie opgedaan voor een gezonde en ondersteunende organisatiecultuur.

Programma

Financiële stress: feiten en cijfers

• Omvang van geldstress onder werkenden
• Relatie tussen financiële problemen, stress en verzuim
• Kosten voor organisaties

Hoe werkt financiële stress?

• Wat gebeurt er in het brein onder langdurige stress?
• Effecten op concentratie, planning, motivatie en gezondheid
• Waarom goede medewerkers toch vast kunnen lopen

Vroegsignalering in de praktijk

• Herkennen van signalen van geldstress
• Casussen uit de praktijk
• Risicofactoren binnen organisaties

Wat kunnen leidinggevenden en HR doen?

• Preventieve maatregelen
• Creëren van psychologische veiligheid
• Samenwerking met interne en externe ondersteuningspartners

Werkwijze

De workshop combineert praktijkvoorbeelden, korte opdrachten, stellingen en groepsgesprekken. Deelnemers koppelen de inzichten direct aan hun eigen organisatie.

Tijdsinvestering:

1 dagdeel (4 uur)

PDF

Als leidinggevende of HR-professional geldstress oordeelvrij bespreekbaar maken

Leidinggevenden en HR-professionals zien vaak eerder dan medewerkers zelf dat er iets aan de hand is. Verzuim neemt toe, afspraken worden vergeten, concentratie neemt af of lontjes worden korter. Toch blijkt het voeren van een gesprek over mogelijke geldzorgen lastig. Veel professionals zijn bang om te persoonlijk te worden, medewerkers voelen zich snel beschaamd of verdedigen zich, en goedbedoelde adviezen werken vaak averechts.

In deze praktijkgerichte training leren deelnemers hoe zij signalen van geldstress tijdig kunnen bespreken op een respectvolle, stress-sensitieve en activerende manier.

Voor wie?

Voor:

• HR-managers en HR-adviseurs
• Verzuimprofessionals
• Teamleiders
• Leidinggevenden
• Casemanagers verzuim

Wat levert het op?

Na afloop:

• Herken je gedrags- en stresssignalen die kunnen wijzen op geldzorgen.
• Kun je financiële stress bespreekbaar maken zonder oordeel of weerstand op te roepen.
• Voer je gesprekken die zowel mensgericht als resultaatgericht zijn.
• Kun je medewerkers motiveren om hulp te accepteren.
• Weet je hoe je omgaat met schaamte, ontkenning en weerstand.
• Kun je passende vervolgafspraken maken.
• Draag je bij aan vroegsignalering, preventie van verzuim en duurzame inzetbaarheid.

Programma

Module 1: Financiële stress herkennen

• Signalen van geldstress
• Stress, schaamte en vermijdingsgedrag
• Wat zie je in de praktijk?

Module 2: Stress-sensitieve gespreksvoering

• Wat werkt wel en niet?
• Omgaan met weerstand en emoties
• Vertrouwen opbouwen

Module 3: Motiveren tot actie

• Activerende vragen stellen
• Veranderbereidheid versterken
• Medewerkers helpen zelf regie te nemen

Module 4: Oefenen met praktijkcasussen

• Eigen situaties van deelnemers
• Rollenspellen en praktijkoefeningen
• Persoonlijke feedback en tips

Module 5: Doorverwijzen en borgen

• Interne en externe ondersteuningsmogelijkheden
• Wanneer verwijs je door?
• Afspraken maken en opvolgen

Werkwijze

De training is interactief en sterk praktijkgericht. Deelnemers oefenen met realistische casussen uit hun eigen werkpraktijk. Theorie wordt steeds direct vertaald naar concrete gesprekstechnieken en gedrag.

Gebruikte methodieken

• Stress-sensitief werken
• Motiverende gespreksvoering
• Oplossingsgericht werken
• Psychologische veiligheid
• Gedragsverandering en zelfregie

Tijdsinvestering

1 dag (7 uur)

PDF